Bilinçaltının Gücü

1. Yazara göre iki zihin

“Korktuğun şey başına neden gelir?”

Murphy zihni ikiye ayırır. Bilinçli zihin düşünür, tartar, karar verir. Bilinçaltı ise yazara göre tartışmaz, kendisine sık sık verilen düşünceyi doğru kabul eder ve ona göre çalışır. Bu şema, bugünkü psikolojinin zihni anlatma biçimiyle aynı değildir ve kitabı okurken bunu bilmek gerekir. Ama içindeki basit gözlem işe yarar: Kafanda sürekli dönen cümleler, ruh halini ve davranışını etkiler. Sınav haftasında kendine sürekli ben bunu yapamam diyen bir öğrenciyi düşün. Bu cümle, masaya oturmayı bile zorlaştırır. Bugün kafanda en çok tekrar eden üç cümleyi yaz. Hangisi sana yardım ediyor, hangisi seni olduğun yerde tutuyor, bir bak.

2. Bu fikirleri incelerken bir denge

“Bedenin inandığı gerçeği yaşar.”

Murphy kitapta bilinçaltının gücüyle hastalıkların iyileştiğini, borçların kapandığını, zenginliğin geldiğini anlatan pek çok hikâye aktarır. Bunlar yazarın inancına dayanan anekdotlardır. Bilimsel araştırmalar bu iddiaları desteklemiyor. Düşüncenin ruh halini ve davranışı etkilediği doğru, ama düşünerek hastalık iyileştirmek ya da para çekmek kanıtlanmış değil. Bu yüzden kitabı bir tedavi ya da yatırım rehberi gibi okuma. Sağlık sorunun varsa doktora git ve tedaviyi bırakma. Para sıkıntısı yaşıyorsan bütçe yapmak ve destek istemek, hayal kurmaktan daha somut bir adımdır. Kitaptan alınacak değer, kendi iç sesine daha nazik ve dikkatli yaklaşmaktır.

3. İç sesini yeniden yazmak

“Kıtlık korkusu yokluğu besler her an.”

Yazara göre bilinçaltına ulaşmanın yolu, aynı düşünceyi sakin ve kararlı biçimde tekrar etmektir. Murphy olumsuz bir düşünceyle boğuşmak yerine onun yerine olumlu bir düşünce koymayı önerir. Bunun abartısız bir karşılığı her gün yaşanır. Sabah metrobüste sıkışmışken kafanda yine geç kalacağım, yine rezil olacağım diye dönen bir ses vardır. Onu susturmak zordur. Ama ona başka bir cümleyle cevap vermek mümkündür: Elimden geleni yapıyorum, geç kalırsam açıklarım. Bu cümle trafiği açmaz, ama günün ilk saatini daha az gergin geçirmeni sağlayabilir. Olumlu iç konuşma kendini kandırmak değildir. Gerçekçi ve nazik cümleler seçmeye çalış.

4. Uykudan önceki birkaç dakika

Murphy uykuya dalmadan önceki yarı uyanık anlara özel önem verir. Yazara göre zihin bu sırada daha sakindir ve verilen düşünceyi daha kolay kabul eder. Bu iddianın kendisi kanıtlanmış değil. Yine de yatmadan önceki dakikaların ruh haline etkisini çoğumuz biliriz. Gece yatağa telefonla girer, iş mesajlarına ya da WhatsApp grubundaki tartışmaya bakarsan zihnin gerilimle kapanır. Bunun yerine ışığı kapatmadan önce yarına dair tek bir sakin niyet söyle. Örneğin yarın toplantıda acele etmeden konuşacağım gibi. Sonra birkaç kez yavaşça nefes al. Bu küçük alışkanlık bir mucize vaat etmez, ama günü kapatmanın daha yumuşak bir yolu olabilir.

5. Zihninde prova etmek

Kitapta hayal gücü önemli bir araçtır. Murphy istediğin sonucu zihninde canlı biçimde görmeyi önerir ve bunun gerçekliği değiştirdiğini savunur. Bu kısmı bilim desteklemiyor. Ama daha sınırlı bir versiyonu günlük hayatta işe yarayabilir: Zor bir anı önceden kafanda prova etmek. Bir iş görüşmesine gideceğini düşün. Kapıdan girişini, ilk soruyu, sakin sesini, takıldığında nasıl toparlanacağını gözünü kapatıp bir kez geçir. Bu sana işi vaat etmez. Sadece o anı tanıdık hale getirir ve sürpriz hissini azaltır. Kendini başarılı görmenin yanında, işler ters gittiğinde ne yapacağını da hayal et. Gerçekçi bir prova, pembe bir hayalden daha sağlamdır.

6. Korkuyla aynı odada durmak

Murphy kitabın bir bölümünü korkuyu gidermeye ayırır. Yazara göre korkunun yerine güven veren bir düşünce koymak, onun gücünü azaltır. Buna sağduyulu bir adım ekleyebilirsin. Kaçtıkça büyüyen korkular, küçük adımlarla yüzleşince çoğu zaman küçülür. Topluluk önünde konuşmaktan korkuyorsan, önce aynanın karşısında, sonra bir arkadaşına, sonra küçük bir ekip toplantısında konuşmayı dene. Her seferinde kendine sakin bir cümle söyle. Yine de bir uyarı gerekli. Kaygın uykunu, işini ya da ilişkilerini uzun süre bozuyorsa, bunu yalnız düşünceyle çözmeye çalışma. Bir uzmandan destek almak güçlü bir adımdır.

7. Kini bırakmak kendine iyiliktir

Murphy kitabın bir bölümünü affetmeye ayırır. Yazara göre içinde taşıdığın kin, en çok seni yorar. Bunu sağduyuyla şöyle okuyabilirsin: Affetmek, olanı onaylamak değil, o düşünceyi zihninde taşımayı bırakmaktır. Haksızlığa uğradığın bir olayı her gece kafanda yeniden oynatmak, olayı değiştirmez ama seni yorar. Diyelim bir arkadaşın seni düğününe çağırmadı ve aylardır içinden ona cevaplar yazıyorsun. Affetmek, onu yeniden en yakın arkadaşın yapmak zorunda olmak değil. Sadece o konuşmayı içinde bitirmek demek. Bu zorla olmaz, zaman ister. Aklına her geldiğinde bunu taşımayı bırakıyorum demek bir başlangıç olabilir. Ağır bir zarar gördüysen sınır koymak da senin hakkın.

8. İlişkilerde iç tutumunla başla

Bir iş arkadaşın hakkında içinden sürekli bana hep ters davranıyor diye düşünüyorsan, ona bakışın da konuşman da değişir. Murphy, uyumlu ilişkilerin kişinin içindeki tutumla başladığını anlatır; kitabın bir bölümü insan ilişkilerine, bir bölümü de evlilik sorunlarına ayrılmıştır. Yazara göre başkaları hakkında iyi niyetle ve saygıyla düşünmek, aranızdaki havayı yumuşatır. Bu, her sorunu düşünceyle çözeceğin anlamına gelmez; kötü davranışı kabullenmek zorunda da değilsin. Ama bakışını sakinleştirmek, konuşmaya daha açık gitmeni sağlayabilir. Bu hafta sinirlendiğin biri için üç satır yaz: onda neye değer veriyorum, ona ne söylemek istiyorum, nasıl söyleyeceğim?